Europejski a amerykański model e-administracji

Amerykańskie rozumienie eGovernmentu koncentruje się na kwestii dostępności usług on-line świadczonych przez administrację, w mniejszym zaś stopniu na budowie programów społeczeństwa informacyjnego. Ciekawym przykładem realizacji elektronicznej administracji w Stanach Zjednoczonych jest portal poświęcony administracji federalnej USA - FirstGov, uroczyście otwarty 22 września 2000 roku przez Prezydenta Stanów Zjednoczonych Billa Clintona. FirstGov świadczy usługi publiczne polegające na szybkim dostępie do informacji zgromadzonych na stronach internetowych amerykańskich urzędów. Obecnie portalem zarządza pięć osób, przy czym ciężar katalogowania stron internetowych leży po stronie samych użytkowników, czyli obywateli oraz organizacji wchodzących w skład administracji jak i poza nią. Rozwój FirstGov oparty jest na zasadzie decentralizacji, przyczyniającej się tym samym do wzrostu zaufania społeczeństwa do administracji publicznej.

Unia Europejska prowadzi odmienną politykę. Widać to w odniesieniu do popularności w Europie terminu społeczeństwo informacyjne, które oznacza, że bardziej liczy się wymiar społeczny przeobrażeń niż technologiczny. Pod uwagę bierze nie tylko strategię przeobrażania gospodarki, ale również szereg działań związanych z zapewnieniem powszechnego dostępu do podstawowych usług informacyjno- komunikacyjnych, tworzeniem nowych miejsc pracy i zawodów, ochronę prywatności, dbaniem aby proces demokratycznej legitymizacji sprawowania polityki był bardziej efektywny czy wreszcie przeciwdziałaniu procesom społecznego wykluczenia.[1]

Zadaniem europejskiej administracji publicznej jest „wspieranie funkcjonowania konkurencyjnego rynku wewnętrznego i zagwarantowanie niezbędnego poziomu spójności ekonomicznej społeczeństw krajów Unii. Administracja wspólnotowa bezpośrednio angażuje się m.in. w sprawy dotyczące edukacji, ochrony zdrowia, zabezpieczenia społecznego, ochrony środowiska i spraw konsumenckich”. [2]

Każdy z tych modeli jest adekwatny do rzeczywistości w jakiej mu przyszło istnieć. Mając na uwadze stopień rozwoju gospodarczego Stanów Zjednoczonych oraz nasycenie rynku ITC ciężko byłoby definiować i narzucać odgórnie plany rozwoju elektronicznej administracji. Proces ten dokonuje się raczej w oparciu o rynkowe mechanizmy popytu i podaży oraz zasadę decentralizacji, stanowiąc tym samym koło zamachowe rozwoju społeczeństwa informacyjnego.

Z kolei Unia Europejska ze swoim bogactwem kulturowym i zróżnicowaniem regionalnym musi zmagać się w wewnętrznymi problemami, którymi niewątpliwe są skostniałe struktury administracyjne i nierównomierny rozdział funduszy na wdrażanie nowych technologii informacyjno- telekomunikacyjnych. Znaczenie ma również charakter socjalny gospodarek Europy, która nadal w mniejszym stopniu skupia się na mechanizmach rynkowych, idąc raczej w stronę pomocy obywatelom aniżeli sektorowi komercyjnemu.

---

[1] The U.S. Government's Official Web Portal, (http://www.firstgov.gov)

[2] Ibidem

Ocena funkcji informacyjnej wybranych serwisów samorządowych

W niniejszym rozdziale [pracy magisterskiej] zostanie oceniona funkcja informacyjna trzech wybranych serwisów samorządowych. Badanie zostanie ograniczone tylko do funkcji informacyjnej i w pewnym aspekcie także interakcyjnej (przewodnik petenta, formularze do pobrania). Ograniczenie spowodowane jest małym rozwojem obszaru interakcji podwójnej i transakcji. Funkcje te realizowane są tylko przez kilka serwisów dużych miast. Głównym celem przeprowadzenia oceny nie było stworzenie rankingu, a prezentacja samej metody oceny.

Autor niniejszej pracy opracował kryteria oceny serwisów samorządowych. Kryteria te powstały na bazie raportu „Administracja publiczna w sieci 2002”[1].Ocenia on polskie serwisy internetowe ministerstw, urzędów wojewódzkich i marszałkowskich. Ocena oparta jest o Wielokryterialny System Oceny Serwisów Internetowych (ang. WAES - Website Attribute Evaluation System). Umożliwia on analizę witryn internetowych według ściśle zdefiniowanych kryteriów. Wprowadzona skala punktowa - podzielona pomiędzy atrybuty przejrzystości i interaktywności - może być zastosowana dla każdej strony internetowej sektora publicznego. WAES opiera się na doświadczeniach uzyskanych podczas kilkuletnich obserwacji witryn administracji publicznej na całym świecie. Pierwotna wersja WAES została opracowana przez Cyberspace Policy Research Group. Inicjatorem prac jest University of Arizona przy współudziale University of Roskilde (Dania), George Mason University, Washington, D.C. (Stany Zjednoczne) oraz Delft University of Technology (Holandia). Prace te finansowane są przez amerykańską National Science Foundation. Zostały one rozpoczęte we wrześniu 1995 r. W Załączniku nr 2 znajduje się wyciąg kryteriów z metody oceniania wraz z opisem. Jest to wersja zaadaptowana do warunków polskich przez Internet Obywatelski. Kryteria oceniania nie mogą być jednak przełożone automatycznie na serwisy samorządowe gmin. Zbytnio koncentrują się one na interaktywności, która ciągle występuje szczątkowo w przypadku samorządów. Aby ocenić serwisy samorządowe, należało zmodyfikować metodę.

Stowarzyszenie ‘Miasta w Internecie’[2] co roku organizuje konferencję na której nagradzane są serwisy samorządowe nagrodą ‘Złotej @’. Konkurs podzielony jest na kilka kategorii, biorąc pod uwagę wielkość miast bądź gmin. Niestety, niedostępny jest opis metody oceniania, poza ogólnymi stwierdzeniami, że serwisy oceniane są po względem: dostępności i aktualności, kompleksowości zasobów informacyjnych, przyjazności serwisu dla użytkownika.

Dodatkowo premiowane jest występowanie listy prac administracyjnych, opis sprawy załatwianych w urzędzie i możliwość pobrania formularzy.

Na bazie własnych doświadczeń oraz metody WAES, autor pracy opracował kryteria oceny serwisów samorządowych. Wprowadził ocenę dostępności informacji, nie badaną jak dotąd w żadnych opracowaniach. Aby dostępność mogła zostać oceniona, została stworzona matryca do badania dostępności z poziomu wyszukiwarek internetowych.

W całościowej ocenie pominięty został fakt posiadania lub nie przez daną gminę wydzielonej podstrony spełniającej wymogi Rozporządzenia w sprawie Biuletynu Informacji Publicznej. W czasie przeprowadzenia badania (czerwiec 2003) nie istniał jeszcze prawny obowiązek posiadania takowej strony

---

[1] Internet Obywatelski, Raport - Administracja publiczna w sieci 2002, Warszawa 2002, www.egov.pl

[2] www.mwi.pl

Sytuacja młodzieży w gminie

https://pracezadministracji.eu/sytuacja-mlodziezy-w-gminie/

Struktura wykształcenia ludności gminy

Niekorzystnie kształtuje się struktura wykształcenia ludności gminy. Chociaż na przestrzeni ostatnich lat odnotowano pozytywne zmiany w tym zakresie, to jednak udział osób z wyższym i średnim wykształceniem znacznie odbiega od średniej w regionie. 

Według danych spisu powszechnego w Gminie Osiek najwięcej osób ma wykształcenie podstawowe (2 246) oraz zasadnicze zawodowe (2 382). Wykształceniem wyższym legitymują się tylko 203 osoby. 

Zdecydowanie lepiej wykształcone są kobiety – 123 posiada wykształcenie wyższe, 648 posiada wykształcenie średnie. Wśród mężczyzn tylko 80 posiada wykształcenie wyższe, natomiast wykształceniem średnim legitymuje się 508 osób. Strukturę wykształcenia przedstawia wykres 6.

Wykres 7 – źródło: opracowanie własne na podstawie danych z Urzędu Gminy Osiek

            
Dostęp mieszkańców gminy do usług medycznych jest dość dobry. W gminie działa Ośrodek Pomocy Społecznej. W zakresie opieki medycznej mieszkańcy gminy mogą korzystać z następujących placówek:

1.      Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej – Osiek, ul. Starowiejska 175

2.      Filia Ośrodka Zdrowia w Głębowicach, ul. Oświęcimska 8

3.      Prywatna Praktyka Lekarska – Osiek, ul. Słoneczna 52

4.      Gabinet Stomatologiczny – Osiek, ul. Karolina 26

5.      Gabinet Stomatologiczny – Osiek, ul. Kościelna 1.

 

Przedsiębiorczość i rynek pracy w gminie

Liczba osób prowadzących działalność gospodarczą w gminie z roku na rok wzrasta. Najwięcej zakładów powstało w 2004 r. Aktualnie na terenie gminy jest zarejestrowanych 224 podmiotów gospodarczych, które zajmują się głownie usługami, handlem oraz produkcją. Przedsiębiorcy z terenu gminy napotykają na szereg problemów. Główny wynika z niskiej dochodowości prowadzonej działalności gospodarczej, co bezpośrednio wpływa na brak nowych inwestycji. Wysoki koszt prowadzonej działalności, a także niski popyt wewnętrzny nie sprzyjają rozwojowi gospodarczemu. 

Produkcją rolną zajmują się Ośrodek Hodowli Zarodowej Sp. z o.o. w Osieku, który posiada również filię w Głębowicach i Nidku oraz  Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna „Przyszłość” w Osieku. Gminna Spółdzielnia Samopomoc Chłopska w Osieku prowadzi obsługę ludności oraz zaopatrzenie rolnictwa (prowadzi masarnię, ubojnię, piekarnię, magazyn pasz i materiałów budowlanych).

 

Wykres 5 – źródło: opracowanie własne na podstawie danych z Urzędu Gminy Osiek

            Rynek pracy. Liczba osób pracujących w zakładach pracy na terenie Gminy Osiek jest mniejsza niż osób bezrobotnych. Pracujących ogółem jest 368 osób (w tym 256 kobiet), przy liczbie bezrobotnych ogółem 437 osób (w tym 276 kobiet). Za aktywne działanie na rynku pracy i wspieranie osób bezrobotnych odpowiedzialny jest Powiaty Urząd Pracy w Oświęcimiu.

STRUKTURA RYNKU PRACY W GMINIE OSIEK W PODZIALE NA PŁEĆ

	2003	2004	2005	2006
Pracujący
Ogółem	367	360	368	brak danych
Mężczyźni	112	107	112	brak danych
Kobiety	255	253	256	brak danych
Bezrobotni
Ogółem	502	459	437	366
Mężczyźni	236	189	161	105
Kobiety	266	270	276	261

Tabela 5 – źródło: opracowanie własne na podstawie danych z Urzędu Gminy Osiek

            Na liczbę ludności decydujący wpływ mają dwa czynniki: ruch naturalny oraz wędrówkowy ludności. Te z kole są zdeterminowane przez strukturę według wieku i płci. Zbiorowość zamieszkująca Gminę Osiek jest populacją rozwijającą się[1], gdzie liczba ludności w okresie przedprodukcyjnym i produkcyjnym znacznie przewyższa liczbę ludności w wieku poprodukcyjnym. W chwili obecnej przedstawia się to następująco: ludność w wieku przedprodukcyjnym stanowi 23,6 % ludności. Osoby w wieku produkcyjnym stanowią 61,6% mieszkańców Gminy. Ludność w wieku poprodukcyjnym stanowi 14,8% ogółu mieszkańców. Liczba ludności w wieku produkcyjnym wynosi 4 833. Stanowi ją nieznacznie większa liczba mężczyzn – 2 547 na 2 286 pracujących kobiet.

Wykres 6 – źródło: opracowanie własne na podstawie danych z Urzędu Gminy Osiek

STRUKTURA LUDNOŚCI GMINY OSIEK WEDŁUG PŁCI I WIEKU (STAN NA KWIECIEŃ 2007)

GRUPY WIEKOWE	0 - 18	19 - 35	36 - 50	51 - 65	POWYŻEJ 65	OGÓŁEM
KOBIETY	997	1047	829	597	575	4072
MĘŻCZYŹNI	1016	1069	908	574	386	3953
RAZEM	2013	2143	1737	1171	961	8025

Tabela 6 – źródło: opracowanie własne na podstawie danych z Urzędu Gminy Osiek

---

[1] Populacja rozwijająca się – populacja ta posiada największą liczebnie grupę w wieku przedprodukcyjnym i wieku produkcyjnym.